site logo

Behandeling

AAA

Curatieve behandeling

Een groot deel van de mannen met prostaatkanker komt in aanmerking voor een behandeling die als doel heeft te genezen (curatieve behandeling). In overleg met uw arts kunt u hierbij kiezen voor  actief volgen, een operatie of inwendige of uitwendige bestraling. Wat voor u de beste keuze is, hangt af van diverse  factoren, zoals het stadium van de ziekte, uw leeftijd  en uw eigen wensen en voorkeuren.

Actief volgen

Veel mannen gaan niet dood aan prostaatkanker, maar dood met prostaatkanker. Prostaatkanker is namelijk in veel gevallen een langzaam groeiend type kanker. Bij een deel van de patiënten is het daarom veilig om de tumor niet meteen actief te behandelen maar actief te volgen. Dat houdt in dat u geregeld op controle komt bij de uroloog (de eerste tijd iedere 3 maanden) om te zien hoe het ziekteproces verloopt. Na 1 jaar neemt  de uroloog nieuwe biopten van de prostaat en laat deze door de patholoog beoordelen. Zolang er geen tekenen zijn dat de tumor snel groeit en/of zich agressief gaat gedragen, hoeft u niet per se een actieve behandeling te ondergaan. Het voordeel van deze aanpak is dat u tijdens het actief volgen geen nadeel ondervindt van de bijwerkingen van de actieve behandeling, bijvoorbeeld incontinentie of impotentie. Mocht de tumor zich na verloop van tijd anders gaan gedragen dan kunt u in overleg met uw uroloog alsnog een actieve behandeling ondergaan.

Operatie

Afhankelijk van de situatie kiest de uroloog voor een open (klassieke) operatie, een kijkbuisoperatie of een operatie met behulp van de operatierobot. In alle gevallen zal de uroloog de prostaat met zaadblaasjes geheel verwijderen. Het verwijderen van de prostaat heeft als doel u helemaal te genezen. Opereren is alleen zinvol als er geen aanwijzingen zijn voor uitzaaiingen.

Behandeling operatie

Bestraling

Bestraling van de prostaat kan op twee manieren gebeuren: inwendig of uitwendig. Soms worden beide technieken gecombineerd. De manier van bestralen is afhankelijk van het stadium van prostaatkanker, de kracht en duur van de urinestraal en het volume van de prostaat.

Inwendige bestraling (brachytherapie)

Bij deze techniek brengt de uroloog een stralingsbron aan in de prostaat. De straling die de bron uitzendt doodt de kankercellen, waarbij zo veel mogelijk gezond weefsel wordt bespaard. De bestralingsbron kan op 2 manieren in de prostaat worden gebracht:

  1. Via radioactieve ‘zaadjes’ in de prostaat (Low Dose Rate = LDR). Deze ‘zaadjes’ (korrels radioactief materiaal) verliezen na ongeveer 1 jaar hun radioactiviteit en kunnen daarna geen kwaad.
  2. Via buisjes in de prostaat waarin korte tijd een radioactieve bron wordt geplaatst (HDR = High Dose Rate). Na de bestraling haalt de uroloog de buisjes weer uit de prostaat.

Uitwendige bestraling

Bij deze methode bevindt de radioactieve bron zich buiten het lichaam. De straling van de bron wordt door de huid heen zo goed mogelijk gericht op de plaatsen in de prostaat waar zich tumorcellen bevinden.  Deze behandeling vindt meermalen plaats (doorgaans 4 maal per week gedurende ongeveer 7 weken) Soms vindt de bestraling plaats na een voorbehandeling met hormonen. Dit maakt de kans op genezing groter.

Ofschoon de bovengenoemde behandelingen als doel hebben u te genezen, komt voor dat dit doel niet bereikt wordt.

In sommige gevallen keert de tumor terug. Bent u geopereerd, dan is bij terugkeer van de tumor bestraling mogelijk en bent u aanvankelijk bestraald, dan is bij terugkeer van de tumor een operatie mogelijk. Wel is het zo dat het risico op urine incontinentie bij een operatie na eerdere bestraling groter is dan bij een operatie als eerste behandeling.

Als de tumor elders in het lichaam  terugkomt, is genezing vaak niet meer mogelijk en komt u in aanmerking voor een palliatieve behandeling (zie hieronder).

Soms is er sprake van een tumor in de prostaat plus één uitzaaiing in de botten. In dat geval is het mogelijk  deze uitzaaiing te behandelen met zogenaamde stereotactische bestraling. Dit betekent een behandeling met een hoge dosis radiotherapie in een beperkt aantal sessies (meestal 5). Het doel van deze behandeling is genezing.

Palliatieve behandeling

Bij patiënten bij wie uitzaaiingen van prostaatkanker zijn vastgesteld, is palliatieve hormoontherapie de hoeksteen van de behandeling. Het doel van de palliatieve behandeling is niet meer te genezen, maar uw leven te verlengen en de kwaliteit van uw leven te verbeteren of zo veel mogelijk te behouden.

Bij 9 op de 10  mannen met uitgezaaide prostaatkanker werkt de hormonale therapie goed. Dit kunt u merken doordat de klachten afnemen en/of de PSA-waarde in het bloed  daalt. Het is niet altijd nodig om direct te starten met hormonale therapie. Hormonale therapie (het onderdrukken van de aanmaak van testosteron) is mogelijk met behulp van medicijnen  (injectie of tabletten) of door via een  operatie de zaadballen te verwijderen. Sinds enkele jaren zijn er voor de medicamenteuze hormoonbehandeling enkele nieuwe hormonale middelen, Abiraterone en Enzalutamide, beschikbaar.

Vroeg of laat zal prostaatkanker ongevoelig worden voor de hormonale therapie (castratie resistent). Vanaf dat moment behoort een behandeling met chemotherapie tot de mogelijkheden. Indien er sprake is van een agressieve tumor en veel  uitzaaiingen, wordt  de hormonale behandeling  vanaf het begin af aan al gecombineerd worden met chemotherapie. De afgelopen jaren heeft de behandeling van prostaatkanker een grote vogelvlucht genomen, waarbij diverse nieuwe behandelingen zijn ontwikkeld. Naast de al langer bestaande chemotherapie met het middel Docetaxel, is nu ook het middel Cabazitaxel beschikbaar. Of deze behandelingen ook in uw situatie mogelijk en nodig zijn, zal uw behandeld arts met u bespreken.

Soms gaat prostaatkanker gepaard met pijnlijke botuitzaaiingen. Het is mogelijk de pijn te verminderen met behulp van bestraling . Bestraling (radiotherapie) is soms ook nuttig  als aanvullende behandeling na een botbreuk of om een botbreuk (als gevolg van de uitzaaiing)  te voorkomen. Bestraling is ook zinvol als een uitzaaiing in een wervel op het ruggenmerg dreigt te drukken en zo de werking van een zenuwbaan dreigt te blokkeren.

Login portal voor professionals